• Frank Custers

Antivirus: hoe wapen je je bedrijf tegen corona

Ruim 2,5 maand na het uitbreken van het coronavirus zijn in de afgelopen week de eerste grote effecten op de economie voelbaar. De beurzen zijn sterk gedaald, net als de olieprijs. En een ander teken aan de wand is de sterke stijging van de goudprijs. Hoe gaat het coronavirus jouw bedrijf raken? Ben je al begonnen met inventariseren van de mogelijke effecten? In deze blog bespreek ik 3 potentiële risico's en hoe je je tegen deze risico's kan wapenen.

Eind 2019 vindt in Wuhan, een miljoenenstad in China, een uitbraak plaats van een nieuwe variant van het coronavirus. Door de snelle verspreiding van het virus heeft de WHO de uitbraak inmiddels als een wereldwijde medische noodsituatie bestempeld. En was dit eind vorig jaar nog een ver-van-ons-bed-show, inmiddels heeft virus COVID-19 ook Nederland in volle hevigheid getroffen.


Begin maart zijn er wereldwijd meer dan 100.000 bevestigde besmettingsgevallen bekend en zijn er ongeveer 3500 mensen overleden. In Nederland staat de teller op ruim 300 besmettingen en vier sterfgevallen. Naast de persoonlijke ellende die dit oplevert voor de patiënten en hun familie, raakt het virus ook de economie in alle hevigheid.


Bedrijven over de hele wereld hebben op verschillende manieren gereageerd op de recente uitbraak van het virus, van het beperken van niet-essentiële werknemersreizen tot het annuleren van grote evenementen. De mogelijkheid van een pandemie kan het personeelsbestand, supply chains en de economische activiteit in de komende maanden in meer of mindere mate verstoren.


In de media zijn de afgelopen weken al diverse verhalen verschenen van diverse bedrijven die geraakt zijn door corona.


Het Europese hoofdkantoor van Nike in Hilversum is afgelopen week gesloten, omdat een medewerker het coronavirus heeft opgelopen. Hierdoor waren de ongeveer tweeduizend mensen die er werken enkele dagen niet welkom op kantoor, omdat dit ontsmet moet worden.


Webwinkel Coolblue heeft haar prijzen drastisch verhoogd en is gestopt met marketinguitingen door verstoring in de levering van nieuwe producten uit China. En ondanks dat het pas begin maart is vrezen importeur van kerstspullen dat containers vol kerstballen en slingers niet op tijd in de Rotterdamse haven arriveren om op tijd in de winkels te liggen.


En het lijkt er op dat de Britse vliegtuigmaatschappij Flybe mede door de uitbraak van corona het laatste zetje naar faillissement heeft gekregen. Ook verschillende ondernemers in Giethoorn maken zich zorgen over de nabije toekomst door grote aantallen annulering van Chinese toeristen.


Er zijn dus diverse risico’s die bedrijven lopen. Ondanks dat het lastig is om nu al de precieze economische impact van het coronavirus te meten of voorspellen, is er voor bedrijven goed mogelijk om een analyse te maken van de strategische risico’s die ze lopen.


Verstandige organisaties beginnen dus met het inschatten van deze risico’s en vervolgens het opstellen of bijwerken van continuïteitsplannen om verzekerd te zijn van voldoende operationele veerkracht.

Wat zijn de business risico’s van corona en hoe kun je hier als bedrijf mee dealen?


RISICO #1: Beschikbaarheid van personeel

Beschikbaar en gezond personeel is het meest waardevolle bezit van elke bedrijf. Het coronavirus kan sommige werknemers arbeidsongeschikt maken en ertoe leiden dat andere werknemers in quarantaine moeten worden geplaatst. Ook kan het zijn dat er vanuit de overheid beperkingen worden opgelegd. Als grote aantallen werknemers niet meer naar kantoor kunnen of niet meer kunnen reizen, kan dit leiden tot kleine of grote verstoringen in de bedrijfsvoering.

De eerste maatregel die je kan nemen is dus om er voor te zorgen dat je werknemers vanuit huis of op afstand kunnen werken. Zijn de technologie en capaciteit aanwezig om dit in grote aantallen mogelijk te maken. Heeft iedereen de beschikking over een computer. Is er tooling voor overleg op afstand. En is de beveiliging en support op orde.


Kijk ook naar de eventuele gevolgen op HR gebied. Wijzig beleid om werkafspraken flexibeler te maken. En kijk in geval van daadwerkelijke zieke collega’s of collega’s die gedwongen in quarantaine zitten of en hoe je kan ondersteunen.


Stel een calamiteitenplan op, inclusief communicatieplan om je werknemers en andere betrokkenen op de hoogte te houden van de situatie en ondernomen acties of maatregelen onder verschillende omstandigheden.


En bepaal wat de prioriteiten van de organisatie zijn. Zodat je ook met een lagere of zelfs minimale bezetting weet wat je wilt of moet doen om de continuïteit van je organisatie te waarborgen.


RISICO #2: Onderbrekingen in de supply chain

In de huidige geglobaliseerde economie is bijna ieder bedrijf direct of indirect verbonden met of afhankelijk van anderen. Als je niet rechtstreeks wordt getroffen door corona, dan is de kans in ieder geval groot dat je indirect wordt getroffen, bijvoorbeeld door vertragingen of onderbrekingen in de supply chain.


Zorg daarom voor inzicht in de afhankelijkheid van toeleveranciers. Stel jezelf op de hoogte van de situatie bij deze partijen. Maar daarmee ben je er nog niet. Ook de leverancier van jouw leveranciers of zelf hun leveranciers kunnen in de problemen komen. De kans is groot dat de supply chain waar jij afhankelijk van bent ergens een productiefaciliteit heeft in een van de quarantainegebieden in China, Zuid-Korea of Italië.


Laat je dus ook informeren over of en hoe de situatie bij de leveranciers van je leverancier. Bepaal intern hoe kritiek de verschillende leveranciers zijn voor je productie- of verkoopproces; zijn er single-points-of-failure.


Beoordeel ook wanneer in tijd een eventueel probleem zou kunnen optreden. Nu liggen de magazijnen misschien nog vol, omdat transporten enkele weken onderweg kunnen zijn. En bekijk of er alternatieven beschikbaar zijn voor het eventueel wegvallen van bepaalde leveranciers of leveringen.


Zowel uitval van personeel als een tekort aan verkoopbare producten kan leiden tot een situatie dat je niet meer in staat bent om aan contractuele leveringsverplichtingen richting opdrachtgevers te voldoen. Dit kan leiden tot claims van je klanten. Ga na wat je precies met je klanten hebt afgesproken in je leveringsvoorwaarden of contracten in het geval van overmacht en of je daar in dit geval een beroep op kan doen.


En kijk je verzekeringspolissen na op eventueel rechten op uitkering. Overigens zijn natuurrampen en epidemieën in veel verzekering uitgesloten. Neem contact op met je jurist en verzekeringsagent om je exact op de hoogte te stellen van de risico’s die je loopt.


RISICO #3: Vraaguitval

Een derde risico is het in snel tempo wegvallen van vraag. Dit kan zeer directe en grote gevolgen hebben voor je bedrijf. Om de impact van vraaguitval te beoordelen en voorbereid te zijn op eventuele gevolgen, is het van belang om inzicht te creëren.


Zet als allereerste je directie en salesteam aan het werk om bij je klanten te inventariseren wat de situatie is bij hun. Als dit niet mogelijk is, bijvoorbeeld omdat je in B2C zit, laat ze dan een analyse maken van de mogelijke gevolgen op de omzet door het virus.


Pak vervolgens je laatste financiële forecast erbij en voeg scenario’s toe waarin je de omzet stapsgewijs laat afnemen. Beoordeel welk effect dit onderaan de streep heeft.


Hierna kijk je naar kostenposten waarmee je kunt anticiperen op de vraaguitval. Analyseer of je (een deel van) de risico’s kunt mitigeren. Denk aan maatregelen als het stoppen met inhuurpersoneel, tijdelijke lagere of geen inkoop als dit contractueel mogelijk is, of het bijhuren van magazijnruimte om voorraden gereed product op te slaan. En reken de effecten door in de scenario's.


Zorg dat je model ook een cash flow forecast heeft en beoordeel de liquiditeitsrisico’s. Neem naast afname van omzet, ook bijvoorbeeld het later ontvangen van openstaande facturen mee, doordat afnemers in problemen kunnen komen.


Houd ook in deze scenario’s rekening met de tijdseffecten. Nogmaals, sommige effecten kunnen met vertraging optreden, terwijl andere direct invloed hebben.


Een laatste stap is het inventariseren van je krediet- en schuldfaciliteiten en leg deze langs de verschillende scenario’s. Je wilt er in alle scenario’s voor zorgen dat er voldoende liquiditeit beschikbaar is. En dat als je in de situatie komt dat je convenanten met bank of andere schuldverstrekkers schendt, je hierop voorbereid bent. Je wilt zicht hebben op eventuele boetes voor het missen of te laat betalen van aflossingen en rente.


De overheid heeft in Nederland de werktijdverkortingsregeling weer geactiveerd. Mocht het zover komen dat je omzet met meer dan 20 procent afneemt door de uitbraak van het coronavirus, dan kun je werktijdverkorting aanvragen. Je werknemers krijgen dan deels salaris en deels een WW-uitkering. De eventuele compenserende effecten kun je meenemen in je scenarioanalyse.


KANSEN

Door het coronavirus ontstaan er ook kansen. Directe kansen door de toename in de vraag van een bepaald product. Farmaceutisch bedrijven die kans zien om een vaccin te ontwikkelen, zullen hier zeker financieel van profiteren.


Er zijn ook minder fraaie voorbeelden. Zo heeft Bol.com de prijzen van mondkapjes en desinfecterende zeep dramatisch verhoogd. Je kunt je vraagtekens plaatsen bij dit soort verhogingen, zowel vanuit moreel als PR-oogpunt op lange termijn.


Ook indirect ontstaan er kansen, onder andere door sterke daling van de olieprijzen en rentetarieven. Dit kan investeringen interessanter maken. Houd er wel rekening mee dat als gevolg van het coronavirus de wereldwijde economie ook voor langere tijd kan vertragen en dat deze investeringen zichzelf uiteindelijk toch niet terugverdienen.


Er zal een tijd komen dat het coronavirus onder controle is. Houd rekening met een economisch inhaaleffect in sommige sectoren; de vraag is niet weg, maar alleen vertraagd. Neem dit mee in je analyse van de situatie en bereid je hier eventueel op voor, zodat je aan deze vraag kan voldoen.



Voor de meeste bedrijven is het op dit moment lastig inschatten wat de financiële impact zal zijn van de uitbraak van corona. En het kan ook best nog wel langere tijd duren voordat de effecten voelbaar worden.


Toch is het van groot belang om voorbereid te zijn en dit op een weloverwogen manier te doen. Start dus zo snel mogelijk. En doe het op zo'n manier dat je organisatie in staat is om niet alleen nu maar ook in de toekomst te kunnen anticiperen op plotselinge verstoringen. Wat ik hierboven heb geschreven helpt je hopelijk een eind op weg.


Ben je al begonnen? Of zijn er nog punten die je mist? Reageer onder het artikel, ik ben benieuwd. Veel succes!



frank.custers@2acc3l.nl | +31627082988 | www.2acc3l.nl

34 keer bekeken

©2020 by 2ACC3L, Rotterdam, the Netherlands

  • Black Twitter Icon